REKLAMA
PBS Dydnia
REKLAMA

Witraże do rekonstruowanej synagogi z Połańca. Krośnieńscy artyści mają przed sobą spore wyzwanie (ZDJĘCIA)

SANOK, KROSNO / PODKARPACIE. Centrum Dziedzictwa Szkła w Krośnie podjęło się realizacji kolejnego trudnego zadania – odtworzenia witraży i przeszkleń okiennych w nowo rekonstruowanej synagodze z Połańca w Muzeum Budownictwa Ludowego w Sanoku.


Według źródeł synagoga połaniecka istniała już w I połowie XVIII wieku. W swojej historii była kilkakrotnie remontowana, a całkowitemu zniszczeniu uległa w czasie II wojny światowej.
Był to budynek drewniany o konstrukcji przysłupowej i zrębowych ścianach wzmocnionych lisicami, nakryty czterospadowym, gontowym dachem. Jego prostokątny zarys o wymiarach 22×11 metrów tworzyły: kwadratowa w rzucie sala główna, sień i izba poprzedzona od zachodu podcieniem oraz mieszczący się nad nimi babiniec, dostępny z dwukondygnacyjnej, pięcioprzęsłowej galerii.

Wnętrze synagogi – ściany i czworoboczne zwierciadlane sklepienie – pokrywała wielobarwna polichromia przedstawiająca znaki zodiaku, rozety, symboliczne zwierzęta, skrzydlate smoki, wici roślinne, kwiaty, rozwinięte zwoje oraz napisy. W jej wnętrzu zrekonstruowane zostaną również: bima (ośmioboczna altana z balustradą i baldachimem), aron ha-kodesz (ozdobna szafa ołtarzowa do przechowywania zwojów tory) oraz podwyższone i wydzielone balustradą dwa chórki dla chederu (szkoły żydowskiej). Okna o ramach drewnianych przeszklone były częściowo szkłem okiennym. Większość jednak powierzchni wypełniały kolorowe witraże charakterystyczne dla sztuki żydowskiej.

Centrum Dziedzictwa Szkła podjęło się trudnego zadania. Odtworzenie nieistniejących witraży i przeszkleń stanowi wielkie wyzwanie ponieważ, jako wzór pozostają do dyspozycji jedynie nieliczne materiały graficzne jakimi dysponuje MBL w Sanoku oraz wiedza i doświadczenie wykonawcy. Aby sprostać temu niecodziennemu zadaniu CDS poprosiło o pomoc doświadczonego witrażystę Piotra Cieślika, na co dzień współpracującego z krośnieńską placówką. Witraże wykonane będą zarówno z wykorzystaniem archaicznego szkła jak i za pomocą techniki tworzenia witraży stosowaną w czasie powstawania synagogi – wyjaśnia Stefan Dziadosz, dyrektor operacyjny Centrum dziedzictwa Szkła w Krośnie.

Dodaje, że Centrum Dziedzictwa Szkła specjalizuje się w wykonywaniu najtrudniejszych zadań w tematyce wytwarzania, zdobienia i obróbki szkła, czego dowodem jest właśnie ta realizacja.

Prace przy synagodze z Połańca chcemy zakończyć jesienią 2018 roku. Zbiegnie się to także z 60-leciem naszego muzeum. Do tej pory wszelkie prace prowadziliśmy sami, wyjątkiem są właśnie witraże, które przygotowuje Centrum Dziedzictwa szkła w Krośnie. Obecnie wykończono trzy z nich, czekamy na kolejne – mówi Jerzy Ginalski, dyrektor Muzeum Budownictwa Ludowego w Sanoku.

Pieczołowicie odtworzona bożnica z kunsztownie wykonanymi kolorowymi witrażami, na tle zrekonstruowanego galicyjskiego rynku, będzie stanowiła znakomite dopełnienie obrazu karpackiej wielokulturowości prezentowanej w sanockim skansenie. Pozwoli także na stałe eksponowanie bogatej kolekcji judaików zgromadzonych w MBL.

mat. nadesłane/red.

27-09-2017

Udostępnij ten artykuł znajomym:



Dodaj komentarz

Zaloguj się a:

  • Twój komentarz zostanie wyróżniony,
  • otrzymasz punkty, które będziesz mógł wymienić na nagrody,
  • czytelnicy będa mogli oceniać Twoją wypowiedź (łapki),
lub dodaj zwykły komentarz, który zostanie wyświetlany na końcu strony, bez możliwosci głosowania oraz pisania odpowiedzi.
Dodając komentarz akceptujesz postanowienia regulaminu.

Pokaż więcej komentarzy (0)