REKLAMA
REKLAMA

Multimedialnie o Pankowskim (VIDEO HD)

Multimedialnie o Pankowskim (VIDEO HD)

SANOK / PODKARPACIE. W Zespole Szkół nr 3 odbył się multimedialny projekt humanistyczny poświęcony życiu i twórczości Mariana Pankowskiego, skierowany do uczniów sanockich szkół ponadgimnazjalnych.

Marian Pankowski urodził się 9 listopada 1919 roku w Sanoku. W 1938 roku Marian Pankowski rozpoczął studia polonistyczne na Uniwersytecie Jagiellońskim w Krakowie. W tym samym roku debiutuje na łamach lwowskich „Sygnałów” fragmentem poematu „Las” pt: „Czytanie w zieleni”.  Studia przerywa Pankowskiemu wybuch II wojny światowej. W kampanii wrześniowej młody podchorąży bierze udział w walkach w okolicach Tarnowa. W Sadowej Wiszni dostaje się do niewoli. Po ucieczce wraca do rodzinnego Sanoka. Pracuje jako robotnik w fabryce wagonów aż do 2 marca 1942 roku. Tego dnia zostaje aresztowany przez Gestapo za działalność w ZWZ.

Trafia do obozów koncentracyjnych w Auschwitz, Gross Rosen, Nordhausen i Bergen-Belsen – tu zostaje wyzwolony przez wojska alianckie.Po wojnie Marian Pankowski osiedlił się w Brukseli, gdzie na Universite Libre podjął studia slawistyczne pod kierunkiem Klaudiusza Backvisa. W 1950 roku uzyskuje „licencie en philologie et historie orientales et slaves” i rozpoczyna pracę lektora brukselskiego uniwersytetu. W 1963 otrzymuje tytuł doktora za rozprawę „Leśmian, czyli bunt poety przeciw granicom”. Po przejściu Backvisa na emeryturę, obejmuje po nim katedrę slawistyki.

W 1946 roku wydał w Brukseli zbiór wierszy „Pieśni pompejańskie”, rok później ukazują się „Wiersze alpejskie”. W 1951 – kolejne dwa tomiki – francusko „Couleur de jeune méléze” i polskojęzyczny „Podpłomyki”. W 1958 nakładem PIW ukazuje się wybór wierszy „Sto mil przed brzegiem”. W 1955 roku Instytut Literacki w Paryżu drukuje „Smagłą swobodę” – tom prozy poetyckiej, który jak się później okazało, stał się ogniwem łączącym poezję z późniejszą twórczością prozatorską Pankowskiego. „Smagła swoboda” ukazuje się w całości w Polsce dopiero w roku 1980, wcześniej drukowała ją w odcinkach krakowska „Zebra”.

Rok 1959 w pracy twórczej profesora brukselskiego uniwersytetu jest bez wątpienia datą przełomową. W roku tym bowiem ukazuje się pierwsza jego powieść, wydana nakładem własnym autora w ilości 514 egzemplarzy, „Matuga idzie. Przygody” (wydanie krajowe dopiero w roku 1983). „Matuga” zrywa ze schematami, dekonstruuje mity narodowe, wyznacza nową drogę pisarską Pankowskiego, którą można określić słowami: bezkompromisowość i otwartość na wszystkie (nawet te dotychczas przez literaturę cenzurowane) sfery życia.

Późniejsze powieści i zbiory opowiadań to (w kolejności ukazywania się pierwodruków): „Kozak i inne opowiadania” – 1965, „Granatowy Goździk” – 1972 (wydanie krajowe – 1975), zbiór opowiadań „Bukenocie” – edycja krajowa – 1979, „Rudolf” – 1980 (wydanie krajowe 1984), „Pątnicy z Macierzyzny” – 1985 (wydanie krajowe 1987), „Gość” – 1987 (wydanie krajowe 1989), „Powrót białych nietoperzy” – 1991 (wydanie krajowe również w 1991) , „Putto” – wydanie francuskojęzyczne 1995 (wydanie polskojęzyczne 1994).

Twórca „Matugi” jest również dramatopisarzem. W 1981 roku nakładem londyńskiej Oficyny Poetów i Malarzy ukazał się zbiór dramatów „Nasz Julo czerwony i siedem innych sztuk”, osiem lat później – „Teatrowanie nad świętym barszczem i pięć innych sztuk”. W Polsce Pankowski drukował między innymi w „Dialogu” i „Ogrodzie”. W 1995 roku ukazał się zbiór dramatów „Teatrowanie nad świętym barszczem”, a rok później kolejna książka zawierająca twórczość dramatopisarską Pankowskiego – „Ksiądz Helena”. Dramaty Pankowskiego wystawiano między innymi w Francji, Belgii i w Polsce.

Następca Backvisa zajmował się też pracą transaltorską. Przekładał z francuskiego dramaty Michela de Ghelderode. Jest również autorem „Anthologie de la poesie polonaise du XV au XX siecle” – antologii wierszy polskich przeznaczonej dla studentów slawistyki. Znalazły się w niej między innymi wiersze Kochanowskiego, Sępa-Szarzyńskiego, Staffa, Ważyka, Micińskiego, Norwida i Miłosza.

Do końca XX wieku Marian Pankowski przebywał w literackim czyśćcu. Znany był niewielkiej grupie „wtajemniczonych” literaturoznawców, reżyserów, pisarzy, czytelników. W 2001 roku powieść „Z Auschwitzu do Belsen” zostaje nominowana do nagrody NIKE. Rok później nominację do tej samej nagrody otrzymuje „W stronę miłości”. O Pankowskim robi się głośno. Zaczyna pojawiać się w telewizji, piszą o nim wysokonakładowe pisma. Na spotkania z urodzonym w 1919 pisarzem przychodzą licznie młodzi ludzie. W 2005 roku Korporacja Ha!art po ćwierćwieczu wydaje znów „Rudolfa”. W 2008 roku Pankowski zostaje uhonorowany prestiżową Nagrodą Literacką Gdynia.

Zmarł 3 kwietnia 2011 w Brukseli

źródło marianpankowski.pl

17-11-2012

Udostępnij ten artykuł znajomym:



Dodaj komentarz

Zaloguj się a:

  • Twój komentarz zostanie wyróżniony,
  • otrzymasz punkty, które będziesz mógł wymienić na nagrody,
  • czytelnicy będa mogli oceniać Twoją wypowiedź (łapki),
lub dodaj zwykły komentarz, który zostanie wyświetlany na końcu strony, bez możliwosci głosowania oraz pisania odpowiedzi.
Dodając komentarz akceptujesz postanowienia regulaminu.

Pokaż więcej komentarzy (0)